سوالات متداول

  1. Home
  2. سوالات متداول

آنالیز و سختی سنجی

آزمون کوانتومتری یا آنالیز فولاد، عناصر تشکیل‌دهنده‌ی فولاد را به‌صورت دقیق مشخص می‌کند. با تعیین ترکیب شیمیایی فلز، نوع متریال، گرید و استاندارد جهانی آن قابل شناسایی است؛ و بر اساس این اطلاعات می‌توان به خواص فیزیکی و مکانیکی فولاد پی برد.

در مقابل، آزمون سختی‌سنجی یک آزمون مکانیکی است که میزان مقاومت قطعه در برابر جسم فرو‌رونده را اندازه‌گیری می‌کند. نتایج این آزمون نشان می‌دهد قطعه تا چه حد سخت یا نرم است و برای بررسی صحت انجام عملیات حرارتی به کار می‌رود؛ به‌ویژه برای اطمینان از اینکه سختی قطعه به مقدار مطلوب رسیده و سختی در تمام نقاط قطعه به‌صورت همگن توزیع شده است.

حداقل مقدار و اندازه‌ی فولاد برش‌خورده باید حدود ۴ تا ۵ سانتی‌متر باشد تا امکان آماده‌سازی نمونه و تکرارپذیری آزمون فراهم شود.

توصیه می‌شود هنگام برش، از انتقال حرارت زیاد به قطعه جلوگیری کنید، زیرا این امر ممکن است باعث دکربره شدن (کربن‌سوزی) فولاد شود.

در صورت نیاز به مشاوره، می‌توانید تصویر قطعه را همراه با ذکر نوع آزمون از طریق واتساپ برای ما ارسال نمایید.

زمانی که قطعه‌ی مورد نظر قابل برش یا تخریب نیست، یا جزو قطعات حساس و در حال کار در پروژه می‌باشد، می‌توان برای تشخیص جنس پایه فولاد بدون آسیب‌رسانی به قطعه، از ترکیب دو یا چند دستگاه اندازه‌گیری استفاده کرد.

همچنین انجام این آزمون در محل پروژه‌ی شما نیز امکان‌پذیر است.

با رعایت الزامات استاندارد ISO/IEC 17025، کلیه‌ی دستگاه‌ها و تجهیزات آزمایشگاهی به‌صورت منظم کالیبره می‌شوند و قطعات مصرفی در دوره‌های مشخص تعویض می‌گردند.

همچنین برای هر دستگاه، برگه‌ی صحت عملکرد صادر می‌شود و اپراتورها به‌صورت روزانه با استفاده از بلوک‌های کالیبراسیون CRM و SUS، صحت عملکرد تجهیزات را بررسی می‌کنند.

با اجرای این فرایندها، احتمال خطا در آزمون‌ها به حداقل ممکن می‌رسد.

تست UT و تست کشش

زمان پاسخ‌دهی به تعداد و نوع آزمون‌های درخواستی بستگی دارد. با این حال، معمولاً نتایج بلافاصله پس از تکمیل امور مالی و در همان روز کاری تحویل داده می‌شوند. تنها در مواردی که قطعه نیازمند انجام آزمون‌های تکمیلی باشد (که بسته به ابعاد و حساسیت قطعه متغیر است)، این زمان نهایتاً تا ۲۴ ساعت افزایش خواهد یافت.

اولین و مهم‌ترین گام، انجام آزمون کوانتومتری (آنالیز شیمیایی) است. این آزمون نوع و متریال فولاد پایه و خواص اصلی آن را مشخص می‌کند.

با توجه به کاربرد نهایی قطعه، آزمون‌های تکمیلی زیر پیشنهاد می‌گردد:

  • سختی‌سنجی
  • آزمون کشش
  • آزمون‌های متالوگرافی
  • آزمون التراسونیک (UT)

اجرای این آزمون‌ها همچنین به تعیین روش تولید مناسب برای قطعه کمک می‌کند (مانند ریخته‌گری، متالورژی پودر، یا ماشینکاری). در صورتی که متریال اصلی در داخل کشور در دسترس نباشد، ما متریال جایگزین معادل، با حفظ کامل خواص فنی و کاربردی مورد نیاز، پیشنهاد خواهیم داد.

آزمون التراسونیک (UT) یک روش غیرمخرب (Non-Destructive Testing - NDT) است.

این آزمون با استفاده از امواج فراصوت، بدون هیچ‌گونه آسیب‌رسانی به قطعه، عیوب داخلی آن را شناسایی می‌کند. UT قادر به آشکارسازی مواردی مانند:

  • تخلخل‌ها (Porosity)
  • ترک‌ها (Cracks)
  • حفره‌ها و ناپیوستگی‌های داخلی

بدین ترتیب، کیفیت ساختار داخلی قطعه‌ی تولیدی، متریال خام یا استحکام جوش‌ها مورد بررسی و تأیید قرار می‌گیرد.

آزمون کشش (Tensile Testing) یک تست مکانیکی بنیادی است که رفتار ماده تحت بارگذاری محوری را بررسی می‌کند. این آزمون تغییر شکل ماده را از مرحله کشش یکنواخت اولیه تا نقطه نهایی شکست پایش کرده و پارامترهای کلیدی نظیر مقاومت نهایی، استحکام تسلیم و درصد ازدیاد طول (انعطاف‌پذیری) را تعیین می‌نماید.

توصیه کاربردی:

این آزمون برای طیف گسترده‌ای از محصولات فولادی که نیاز به تضمین خواص مکانیکی دارند، توصیه می‌شود. این محصولات شامل موارد زیر است:

  • فولادهای ساختمانی و لوله‌ها: مانند ST37، ST52، ST44، A516، ST35.8، ST45.8،  ST12,  ST14  و STW22
  • اجزای اتصالی: انواع پیچ و مهره.
  • میلگردهای آجدار.

توجه: دامنه و الزامات دقیق آزمون‌ها همواره باید بر اساس الزامات فرایند تولید و مشخصات فنی کارفرما تنظیم شود.

در صورتی که در خصوص نحوه انجام آزمون‌های آزمایشگاهی یا انتخاب تست‌های مناسب برای قطعه مورد نظر خود سؤالی دارید، می‌توانید تصویر قطعه را از طریق واتس‌اپ یا سایر راه‌های ارتباطی مجموعه برای ما ارسال فرمایید. کارشناسان آزمایشگاه ما آماده ارائه مشاوره تخصصی و راهنمایی دقیق به شما هستند.

تست DT&VT کوانتومتری و XRF

تست ابعادی (Dimensional Testing - DT): اندازه‌گیری دقیق ابعاد و تلرانس‌های هندسی قطعه با استفاده از ابزارهایی مانند کولیس، میکرومتر، و CMM برای اطمینان از انطباق با نقشه‌های فنی. تست ظاهری (Visual Testing - VT): بازرسی اولیه و دقیق سطح قطعه با چشم غیرمسلح یا با کمک ابزارهای کمکی (مانند ذره‌بین) برای شناسایی عیوب سطحی آشکار مانند خوردگی، خراش، یا تغییر شکل.

کوانتومتری پرتابل (معمولاً XRF):

این روش، یک تکنیک تحلیلی سریع و میدانی برای تعیین ترکیب شیمیایی آلیاژها است که از طریق ایجاد جرقه (Spark) یا پالس الکتریکی بر سطح نمونه عمل می‌کند. این رویکرد، به‌ویژه برای تحلیل قطعات سنگین، حجیم و در حال نصب در پروژه‌های میدانی که امکان توقف عملیات یا انتقال قطعه به آزمایشگاه میسر نیست، ایده‌آل می‌باشد. مزیت اصلی این روش، ارائه نتایج بسیار سریع و دقیق در همان محل است.

تابش اشعه ایکس به سطح نمونه. این روش به دلیل قابلیت حمل، برای تأیید سریع متریال (Positive Material Identification - PMI) در محل کارگاه یا انبار بسیار کاربرد دارد.

X-ray Fluorescence (XRF): دستگاه با ارسال پرتوهای ایکس به نمونه، باعث برانگیختگی اتم‌ها می‌شود. اتم‌ها با انتشار فلوئورسانس (اشعه ایکس ثانویه) با انرژی‌های مشخص، ترکیب عنصر موجود در آلیاژ را مشخص می‌کنند.

این روش معمولاً برای قطعات حساس، باارزش و همچنین قطعاتی به‌کار می‌رود که پس از انجام آزمون قرار است دوباره مورد استفاده قرار گیرند. در مواردی که هدف، شناسایی نوع جنس و ویژگی‌های متریال بدون ایجاد تخریب، آسیب قابل‌توجه یا نیاز به آماده‌سازی گسترده باشد، استفاده از این روش توصیه می‌شود.

Optical Emission Spectrometry (OES): روشی بسیار دقیق برای آنالیز دقیق ترکیب شیمیایی (شامل عناصر اصلی، فرعی و ناخالصی‌ها) در متریال‌های فلزی. این روش با ایجاد قوس الکتریکی یا جرقه بین الکترود و نمونه، اتم‌ها را برانگیخته می‌کند. نور ساطع شده از اتم‌ها توسط اسپکترومتر تفکیک و شدت آن برای تعیین غلظت هر عنصر اندازه‌گیری می‌شود.

آزمون با مایع نافذ PT و اهمیت سختی سنجی

Penetrant Testing (PT): یک روش بازرسی غیرمخرب برای شناسایی عیوب سطحی باز (مانند ترک‌های مویی و نفوذی) در قطعاتی که سطح آن‌ها نفوذپذیر است (مانند قطعات ریخته‌گری یا جوشکاری شده). پس از نفوذ ماده رنگی یا فلورسنت، با استفاده از ماده ظهورکننده، عیوب آشکار می‌شوند.

سختی‌سنجی آزمونی است که برای اندازه‌گیری میزان مقاومت سطح یا عمق یک قطعه در برابر نفوذ و تغییر شکل انجام می‌شود. 

این آزمون معمولاً برای قطعاتی به‌کار می‌رود که تحت عملیات حرارتی قرار گرفته‌اند یا قرار است تولید شوند، تا مشخص شود آیا قطعه به سختی مورد نظر رسیده است یا خیر، و همچنین آیا سختی آن در تمام نقاط قطعه یکنواخت و همگن است یا نه. 

علاوه بر این، در مواردی که قصد تولید قطعه‌ای جدید داریم، با آزمون سختی‌سنجی می‌توان تعیین کرد که سختی اولیه ماده چقدر بوده است. 

این آزمون یکی از آزمایش‌های تکمیلی در کنار کوانتومتری به‌ویژه برای فولادهای ضدسایش مانند هاردوکس (HARDOX) و ولدوکس (WELDOX) محسوب می‌شود و معمولاً به روش‌های راکول (Rockwell) ، بیرینل (Brinell) و ویکرز (Vickers) انجام می‌گیرد.

تماس با مرکز پشتیبانی

۰۲۱-66672406
۰۲۱-66672407
۰۲۱-66672701

برای ما ایمیل بفرستید

info@pmclab.ir
R.homafar@gmail.com

تماس با ما